Eigen onderzoek eerst: ‘Bachten de Kupe’


Door

Archief

Arthur Sanders onderzoekt al wie boert. Hij is doctoraatsstudent binnen de vakgroep 'Conflict en Development' en doet onderzoek voor het Instituut voor Landbouw-, Visserij- en Voedingsonderzoek (ILVO).

Oor­spronke­lijk gepub­liceerd op 5/10/2020 – 10:38 door Tris­tan De Belser­Pi­eter-Jan Frees

Dit artikel werdt oor­pronke­lijk gepub­liceerd op de oude Scham­per site. Toen deze uit gebruik werd genomen, wer­den alle artikels overgezet.

Hoe ben je bij dit onder­w­erp aan­be­land?

“Ik kwam tij­dens het schri­jven van m’n the­sis een vaca­ture tegen van het ILVO. We gin­gen explo­ratief op zoek naar stress­fac­toren bij famil­iale land­bouw­ers door met hen in gesprek te gaan, en eigen­lijk vooral door te luis­teren. Niet enkel op finan­cieel, maar ook op men­taal vlak. Hier heb ik mijn doc­tor­aatsvoors­tel op gebaseerd.”

‘Con­flict en Ontwik­kel­ing’ is de minst bek­ende vak­groep aan de fac­ul­teit ‘Poli­tieke en Sociale Weten­schap­pen’. In welke opzicht­en ver­schillen jul­lie van de andere vak­groepen?

“Ik denk dat al wie onder­zoek doet bij ons vanu­it een bepaald oog­punt kijkt naar bepaalde con­flicten van ontwik­kel­ing. Velen van ons doen onder­zoek in con­tex­ten van voor­di­en gekoloniseerde lan­den waar­bij een his­torisch per­spec­tief nooit ver te zoeken is, en waar­bij de gehanteerde uit­gangspun­ten vaak afwijken van een con­ven­tionele kijk of manier van onder­zoek doen. Velen gaan etno­grafisch tew­erk door lang­durig een bepaalde regio of groep mensen te vol­gen.”

Veel mensen bin­nen jul­lie vak­groep leggen hun focus op het ‘Glob­ale Zuiden’. Waarom koos je voor een onder­w­erp dat zo dicht­bij ligt?

“De vak­groep is ontstaan vanu­it stud­ies rond de derde wereld, maar ik denk dat er steeds vak­er een soort switch komt waar­bij gelijkaardi­ge prob­lematieken ook hier in het Glob­ale Noor­den even goed kun­nen en moeten onder­zocht wor­den.”

“Het groot wor­den is blijk­baar geen garantie om suc­cesvol of gelukkig te zijn”

“Waarom zouden we alti­jd van hier naar out there moeten gaan? Waarom zouden we geen veran­der­ings­dy­namieken beter proberen begri­jpen door ook meer via onder­linge uitwissel­ing aan ken­nis­pro­duc­tie te doen? Veel van de onder­zochte prob­lematieken kun je even­goed hier in Europa vin­den. Naast onder­zoek doen in het Glob­ale Zuiden, wat absolu­ut waarde­volle ken­nis oplev­ert, kun­nen we stu­den­ten miss­chien beter motiv­eren om ook hier in Europa onder­zoek te doen naar bepaalde the­ma’s?”

Wat is het doel van uw onder­zoek ?

“Er is een hele sterke dal­ing van het aan­tal land­bouwbedri­jven hier. Er heerst de veron­der­stelling dat vooral de grotere bedri­jven suc­cesvol zijn en bli­jven draaien. Als je naar de data kijkt dan klopt dat niet hele­maal. Het groot wor­den is blijk­baar geen garantie om suc­cesvol of gelukkig te zijn. Onder­tussen probeer ik de link te leggen met men­taal wel­bevin­den. Ik stel land­bouw­ers die besloten hebben om redelijk groot te wor­den, de vraag of ze meer ver­di­enen, of ze gelukkiger zijn, of ze meer vri­je tijd hebben enzovoort. Dit doen we ook bij kleinere bedri­jven. Hier­mee zoeken we de link tussen schaalveran­der­ing en wel­bevin­den bin­nen de land­bouw.”

Het is vast niet makke­lijk om con­tact te zoeken met mensen die niet snel open staan voor aca­d­e­mi­ci. Hoe ging je daar mee om?

“Dat is iets dat veel mensen me vra­gen, maar het viel me op hoe graag landbouw(st)ers wel niet prat­en met mensen die willen luis­teren. Ik ga ook niet naar daar met heel spec­i­fieke vra­gen en kom er gewoon aan de keukentafel zit­ten met een koffie. Dan vraag ik hen din­gen als ‘ver­tel eens hoe je in de land­bouw bent terecht gekomen’ en vertellen ze wat er de voor­bi­je der­tig jaar veran­derd is. Daarmee zijn ze al een uur of twee bezig, gewoon omdat ze blij zijn dat er iemand komt luis­teren naar wat en hoe ze de din­gen doen. Deze mensen zijn alti­jd enorm gepas­sioneerd en voe­len zich steeds sterk ver­bon­den met hun beroep. Het is echt niet zo een ges­loten groep als ik eerst had gedacht.”

Hoe ver­schilt het men­taal wel­bevin­den van een land­bouw­er met dat van mensen in de stad? 

“In zekere zin is dat wel anders, het is een apart beroep. Echt een gemeen­schap: iedereen kent elka­ar. Maar er is ook een vrij ges­loten praat­cul­tu­ur. Mensen die moeil­ijkhe­den hebben, gaan niet snel de stap zetten om dat in de eerste plaats toe te geven aan zichzelf. Ten tweede gaan ze ook geen hulp zoeken. En vaak is het onduidelijk welke hulp­kanalen er zijn voor landbouw(st)ers.”

“Als je zo ver­bon­den bent met een groep en je woont waar je werkt, dan ben je geworteld in dat bedri­jf. Wie dan ern­stige prob­le­men ondervin­dt, zegt niet makke­lijk ‘ik stop ermee en zoek iets anders’. Wat je dan merkt is dat mensen het heel lang lat­en aanslepen en noest verder werken vooraleer ze hulp zoeken. Er is een sterk gevoel van trots. Het zelf beslis­sen om te zien of ze din­gen veran­deren of niet, is belan­grijk, maar soms komt het tot een punt waarop het echt niet meer gaat en komt men tot de vast­stelling dat men eerder hulp had moeten zoeken. Dit moet ook niet steeds pro­fes­sionele hulp zijn. Met iemand babbe­len kan ook al helpen. Werken is voor velen een soort deugd: soms enkel al om zich te kun­nen onder­schei­den van het andere ‘werkvolk’ en de loon­werk­ers.”


Een reactie achterlaten

Je e-mailadres zal niet getoond worden. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *