Proffen op Zondag: Annelies Van Wittenberghe


Door

Archief

Wanneer ze het beleid aan de Blandijn niet uitstippelt, kan u historica Annelies Van Wittenberghe achter haar kookpotten vinden, druk in de weer met een middeleeuws recept. Haar hobby? Historisch koken.

Oor­spronke­lijk gepub­liceerd op 26/02/2018 – 9:12 door Kasper Van Parys

Dit artikel werdt oor­pronke­lijk gepub­liceerd op de oude Scham­per site. Toen deze uit gebruik werd genomen, wer­den alle artikels overgezet.

Hoe bent u begonnen?

Door Kim Van Lief­feringe

Dat moet intussen een jaar of 10 à 12 gele­den zijn. Ik had me toen voorgenomen aan een cre­atief project rond geschiede­nis te werken en was daar­voor in Enge­land, waar we de muur van Hadri­anus verk­enden. Het was zo sim­pel als ik die op een dag gewoon honger had.

Ik begon me af te vra­gen wat de Romeinse sol­dat­en, die hier des­ti­jds gelegerd waren, aten, en heb ver­vol­gens opzoek­w­erk ver­richt. Zo zijn er bood­schap­pen­li­jst­jes, inven­taris­sen en zelfs een volledig Romeins kook­boek bewaard gebleven. Op die manier ben ik er eigen­lijk in gerold.

Hoe heeft u het koken zien evolueren?

Bezig zijn met culi­naire geschiede­nis is een beet­je als op reis gaan in een land dat je niet kent. Elke cul­tu­ur kent zijn regels. Zo heb je ook de geijk­te smaak­com­bi­naties. Bij de Romeinen gaat dat over vis­saus en peper met komi­jn, korian­der en peterselie. Ga je naar de mid­deleeuwen, dan vind je de kruiden die je nu nog in glüh­wein vin­dt: gem­ber, saf­fraan, kaneel, kruid­nagel en peper. Zit je in de 17de eeuw, dan kom je uit bij een veel een­voudi­ger smak­en­palet. Kruiden onder­s­te­unen de smaak van gerecht­en meer dan dat ze over­heersen, en groene kruiden als bies­look en peterselie gaat men als ver­sier­ing toevoe­gen. De smaak van het hoof­don­derdeel primeert, en die culi­naire tra­di­tie is bewaard gebleven.

“Op een dag had ik honger en vroeg ik me af wat de Romeinse sol­dat­en hier aten”

Welk markants vin­dt u terug in kook­boeken?

door Kim Van Lief­feringe

Het mid­deleeuwse fruitvri­je dieet, waar­bij groen­ten en fruit als slecht wor­den geper­cip­ieerd, is een voor­beeld. Ook zouden blad­groen­ten ver­dor­ven zijn en zou spinazie nacht­mer­ries en slechte gevoe­lens veroorza­k­en. In de 19de en 20e eeuw wer­den kinderen dan weer afger­aden vers fruit te eten, omdat dat hun tere ges­tel niet ten goede zou komen. Kinder­recepten waren soms ook niet bepaald ped­a­gogisch ver­ant­wo­ord, met alco­hol als bestand­deel. Soms zijn er ook medis­che con­tra-indi­caties om een bepaald recept te gebruiken. De Romeinen gebruik­ten vaak wijn­ruit. Nu wordt dat afger­aden om gezond­hei­d­sre­de­nen, vooral bij zwan­gere vrouwen. Ik wil dan ook geen abor­tus of miskraam op mijn geweten hebben. Tot de 18de eeuw ver­meldde een kook­boek trouwens nooit hoeveel­he­den. De koks waren toch vaak pro­fes­sion­als die wis­ten wat ze deden.

“We lenen scher­ven bij de Vak­groep Arche­olo­gie om gerecht­en te pre­sen­teren op authen­tieke bor­den”

Hoe raakt u aan uw bron­nen voor recepten?

Veel lan­den plaat­sen een soort nationale trots-kook­boeken online. Verder staan heel wat oude gedruk­te boeken op Google Books omdat de auteursrecht­en ervan ver­lopen zijn. Natu­urlijk zit ik hier in de Bland­i­jn aan de bron, en zijn mijn collega’s ook een wel­gekomen ste­un. Ik heb me verdiept in 17de eeuws Por­tugees en oude vari­anten van het Zweeds om enkele kook­boeken te lezen. Zo lenen we scher­ven bij de Vak­groep Arche­olo­gie om gerecht­en te pre­sen­teren op authen­tieke bor­den. Het is een inter­es­sante manier om mensen die niet geïn­ter­esseerd zijn in geschiede­nis toch warm te mak­en. De liefde van de Vlam­ing gaat uitein­delijk toch door de maag. Bij wat anders een sociale doo­d­doen­er op feestjes zou zijn, kan je bij een gerecht een heel ver­haal over mid­deleeuwse sociale ver­houdin­gen vertellen.


Een reactie achterlaten

Je e-mailadres zal niet getoond worden. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *