Opinie: Vandaag besteld, morgen in een doodgebloed dorp

Laat ik begin­nen met een mea cul­pa: ik ben min­stens even schuldig. Geen haar op mijn hoofd dat eraan denkt om op zondagocht­end drie kwarti­er aan te schuiv­en voor een lap­je vlees bij de lokale been­houw­er;  ik heb betere din­gen te doen met mijn week­end. Maar hypocri­et als ik ben, sta ik wel vooraan om mee te jam­meren over het verd­wi­j­nende dorps­gevoel en de totale vervreemd­ing van mijn buren en straatgenoten. Ik geef u even de open deur die we weigeren in te trap­pen: bij de lokale han­de­laar betaal je niet enkel en alleen voor een lap­je bief­s­tuk, maar voor de sociale infra­struc­tu­ur van een hele buurt. Voor jou is die winkel een ver­loren deel van je zo kost­bare tijd; voor de vijfen­tachtig­jarige Kamiel is het weke­lijkse praat­je bij de groen­te­boer miss­chien wel het enige menselijke con­tact van zijn week. 

Wan­neer je een vol­gende win­ter­garder­obe bijeen­k­likt via een web­shop, reduceer je menselijk con­tact tot een dode trans­ac­tionele code die door een algo­ritme wordt afge­han­deld. Trek je naar je lokale boetiek­je, dan kermt je porte­feuille miss­chien iet­sje luider, maar koop je méér dan alleen een stuk­je tex­tiel. Je kri­jgt er het soms ongevraagde, maar oprechte advies bij van een uit­bater die dan ook meteen vraagt hoe het met je stud­ies gaat. De lokale han­de­laar is niet enkel verkop­er, maar een soci­aal anker­punt: een broodnodi­ge buffer tegen de kille, gedig­i­taliseerde een­za­amheid waarin we onszelf geheel vri­jwillig opsluiten. 

Oké, ja: die medici­j­nen op Far­ma­line zijn inder­daad echt wel een stuk goed­kop­er. En kind, het lev­en is al duur genoeg, toch? Maar zon­der meteen de geit­en­wol­len­sok uit te hangen: plat­forms als Shein of Ama­zon lijken alleen maar goed­koop omdat ze de werke­lijke reken­ing sim­pel­weg afvuren. Op het milieu, op onder­be­taalde pak­jes­be­zorg­ers en op de lokale economie. Die meer­pri­js in de dorpsstraat is niets min­der dan de eerlijke kost van lokale tew­erk­stelling en sociale ver­anker­ing.

Het is tegen­wo­ordig zelfs al zo ver gekomen dat bud­get­gi­gan­ten doo­dleuk onze fysieke winkel­rekken bin­nen­drin­gen, ter­wi­jl de authen­tieke spe­ci­aalza­k­en langza­am maar zek­er uit het straat­beeld wor­den weggevaagd. We importeren de online weg­w­er­p­cul­tu­ur recht­streeks naar onze eigen dorpsker­nen en kijken daar­na stomver­baasd toe hoe de ziel eruit verd­wi­jnt. Bon, genoeg geza­agd. Ik moet drin­gend afron­den: de deurbel gaat net en mijn pakket­je is er.