Blijvend onrecht in een vergeten crisis?


Door

Manu De Cock De Block

en

Jana Debaene

In 2021 greep de Taliban opnieuw de macht in Afghanistan. In het westen zien we berichtgeving over hoe de rechten, specifiek vrouwenrechten, fors worden ingeperkt. Fatima en Farishta spreken over hun visie op Afghanistan en de westerse media.

Fati­ma is 18 jaar en Far­ish­ta is 22 jaar. Ze woon­den tot hun 8 jaar in Afghanistan voor­dat ze met hun gezin­nen naar Bel­gië kwa­men. Bei­den hebben ze nog fam­i­lie wonen in Afghanistan. 

In welke mate vin­den jul­lie dat de West­erse media een cor­rect beeld schet­sen van Afghanistan?

Fati­ma: “Ik vind dat de media de sit­u­atie in Afghanistan vertek­end weergeven. Wat er aan de hand is, wordt heel heftig getoond. Een keer per jaar komt het in de krant en de rest van het jaar mag het ver­geten wor­den. Na die shock in het West­en gaat het lev­en in Afghanistan door; de mensen die daar wonen wor­den nog steeds onder­drukt.”

Far­ish­ta: “Over het alge­meen klopt het wat er gezegd wordt over wat de Tal­iban alle­maal ver­biedt. Helaas hebben we het nooit over wat wij hier kun­nen doen. Via sociale media zie ik inza­mel­ings­ac­ties vanu­it de Afghaanse gemeen­schap zelf, maar niet vanu­it de pers of poli­tiek.”

Kunar, Don­aï, Afghanistan – beeld: Far­ish­ta

Vin­den jul­lie dat de sit­u­atie in Afghanistan op dit moment een hot top­ic is, of is het gedaald in pop­u­lar­iteit? 

Fati­ma: “Ik vind dat het nu deels uit de media verd­we­nen is. Momenteel komen andere oor­logs­ge­bieden meer in de aan­dacht. De sit­u­atie in Afghanistan lijkt te wor­den ver­geten en gem­i­ni­maliseerd. Een voor­beeld hier­van is de meet­ing tussen onze min­is­ter van migratie en de Tal­iban. Ik snap echt niet dat ze (Anneleen Van Bossuyt, red.) met een ter­ror­is­tis­che par­tij in gesprek gaat om de terug­keer van migranten naar Afghanistan te bespreken, en niet de onder­drukking van vrouwen. Ze lijkt hun sys­teem te accepteren.”

“Ik vind het erg tegen­stri­jdig dat vrouwen door vrouwelijke art­sen behan­deld moeten wor­den, ter­wi­jl ze zelfs niet de kans kri­j­gen om daar­voor te stud­eren”

Far­ish­ta

Wat is jul­lie visie op de inperk­ing van de recht­en voor vrouwen en meis­jes in Afghanistan? 

Fati­ma: “Ik vind dat nie­mand, man­nen noch een over­heid, mag bepalen wat vrouwen wel of niet mogen doen. Of het nu gaat om onder­wi­js, werk, sport of vri­je mening­suit­ing. Voor mij gaat dit niet in de eerste plaats over poli­tiek, maar over gen­der­a­partheid en de sys­tem­a­tis­che onder­drukking van vrouwen. Hoewel dit wordt gele­git­imeerd vanu­it religie, zijn prak­tijken zoals ged­won­gen huwelijken met min­der­jari­gen en sek­sueel geweld vol­gens mij crim­inele feit­en. Daarom beschouw ik dit sys­teem niet als legi­t­iem.”

Far­ish­ta: “Ik vind het erg tegen­stri­jdig dat vrouwen door vrouwelijke art­sen behan­deld moeten wor­den, ter­wi­jl ze zelfs niet de kans kri­j­gen om daar­voor te stud­eren. Als ik daar was opge­groeid, had dat ook mijn lev­en kun­nen zijn. Dat geeft me een gevoel van machteloosheid. Ik wil iets doen, maar kan weinig veran­deren. Daar­naast vind ik het jam­mer dat de daden van de Tal­iban vaak met de islam en de Afghaanse cul­tu­ur wor­den vereen­zelvigd, ter­wi­jl de islam vrouwen niet ver­biedt om naar school te gaan of ver­plicht hun gezicht te bedekken.”

Merken jul­lie ver­schillen in visies bin­nen jul­lie fam­i­lie? 

Fati­ma: “Ik denk dat we het er alle­maal over eens zijn dat de sit­u­atie daar onmenselijk is en niets met geloof te mak­en heeft. Ik praat er thuis liev­er niet over, omdat het mijn gezin erg ver­dri­etig maakt. Zelf ver­w­erk ik dit door me te omrin­gen met mensen die zich hier ook actief voor inzetten. Door mijn sterk recht­vaardighei­ds­gevoel schri­jf ik mijn gedacht­en vaak neer. Zo schreef ik bijvoor­beeld een open brief aan min­is­ter Van Bossuyt.”

“Ik hoop dat dit regime tijdelijk is zodat meis­jes terug kun­nen gaan stud­eren en de kans kri­j­gen om iets van de wereld te leren”

Fati­ma

Far­ish­ta: “Eerlijk gezegd prat­en we er onder­ling niet zoveel over. Met mijn zus praat ik er af en toe over en met mijn jonger broert­je deel ik wel dezelfde mening over het onrecht tegen­over vrouwen daar. Met onze oud­ers prat­en we er min­der over omdat ze zich zo machteloos voe­len.”

Hoe kijken jul­lie naar ini­ti­atieven zoals de Behdukt Acad­e­my, opgericht door Afghaans advo­cate Fatema Uzgun Nus­rat, die online onder­wi­js voor meis­jes organ­iseert?

Fati­ma: “Ik vind dit een waarde­vol ini­ti­atief. Ik hoop dat dit regime tijdelijk is zodat meis­jes terug kun­nen gaan stud­eren en opnieuw de kans kri­j­gen om iets van de wereld te leren. Ik heb veel respect voor de mensen die zich hier­voor inzetten, zek­er voor de Afghaanse vrouwen die hulp bieden via onder­wi­js, voed­sel en medis­che ste­un. Ook inter­na­tionale organ­isaties en over­he­den moeten meer doen om het Tal­iban­regime te ver­w­er­pen. We mogen daar­bij niet ver­geten dat wie zich tegen hun regels verzet, zware repressie riskeert.”

Far­ish­ta: “Zulke ini­ti­atieven zijn zo bij­zon­der waarde­vol. Alleen mis ik dit vanu­it Bel­gië. Via mijn fam­i­lie of sociale media zie ik veel inza­melac­ties van geld, kleren … Die kleine ini­ti­atieven zijn zo belan­grijk!”

Afghaans eten – beeld: Far­ish­ta 

Welke band voel je van­daag nog met Afghanistan? Zijn er bepaalde waar­den, tra­di­ties of aspecten van de cul­tu­ur die je bewust wil behouden of doorgeven?

Fati­ma: “Afghanistan is mijn geboorte­land waar ik tot mijn 8 jaar heb gewoond. Ik heb een com­plexe, maar heel sterke band met de cul­tu­ur die heel warm is en de nadruk legt op samen zijn. Die samen­horigheid en het denken aan je mede­mens wil ik vasthouden.”

Far­ish­ta: “Ik voel me ergens tussen mijn Afghaanse roots en de Bel­gis­che samen­lev­ing in. Ik heb afs­tand genomen van veel tra­di­tionele Afghaanse waar­den en probeer mijn eigen nor­men en waar­den te vor­men. Tegelijk bli­jven waar­den die zow­el bin­nen de islam als in Bel­gië belan­grijk zijn, zoals goed zijn voor anderen en ken­nis opdoen, dicht bij mij staan. Ook wil ik mijn moed­er­taal behouden en doorgeven. Toch voel ik me niet volledig Bel­gisch of Afghaans; alsof ik tussen bei­de werelden in zit.”


Een reactie achterlaten

Je e-mailadres zal niet getoond worden. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *