Recensie: Dune (2021) ★★


Door

Archief

De film met publieksscores van 8.1/10 op Metacritic; 8.2/10 op IMDb; 90 % op Rotten Tomatoes; en 5★ in een vorige editie van Schamper en een welverdiende 'meh' naar mijn mening. Opgelet: dit artikel bevat genadeloze spoilers.

Oor­spronke­lijk gepub­liceerd op 21/11/2021 – 20:24 door Flo Tom­lin­son

Dit artikel werdt oor­pronke­lijk gepub­liceerd op de oude Scham­per site. Toen deze uit gebruik werd genomen, wer­den alle artikels overgezet.

‘Dune’, een film die 150 miljoen euro kostte, of ongeveer 300.000 euro per bladz­i­jde van het boek waarop hij gebaseerd is. Een bud­get waar zo te zien 80 pro­cent van gebruikt is voor het indi­vidueel ani­meren van elke opvliegende zand­ko­r­rel.

We bevin­den ons meer dan acht­duizend jaar in de toekomst. De mens leeft op plan­eten die zoveel licht­jaren ver­wi­jderd zijn van de aarde dat het bij­na onvoorstel­baar is. Ver­schil­lende wezens beschikken over tech­nolo­gie waar­van we nog niet eens dromen. En de kon­ing, die noemt zijn zoon Paul, zoals mijn nonkel die in de staal­fab­riek werkt. 

De exposi­tie van het uit­ge­brei­de ‘Dune’-universum wordt sim­pel­weg gegeven via de sci­encefic­tion­ver­sie van een audioboek waar­naar het hoofd­per­son­age luis­tert. Een hoofd­per­son­age dat boven­di­en niet méér is dan een futur­is­tis­che ver­sie van elke angstige, puberale anti­held in tiener­nov­el­les die aan de wereld wil tonen hoe anders dan zijn oud­ers hij wel niet is maar uitein­delijk onver­mi­jdelijk in de helden­rol zal geduwd wor­den door omstandighe­den. De dood van zijn vad­er, bijvoor­beeld, wiens enige func­tie het was te ster­ven zodat zijn zoon een tragisch achter­grond­ver­haal zou hebben en er een aan­lei­d­ing is voor een tweede film.

Om nog maar te zwi­j­gen van de exposi­tie die wordt gegeven in het eerste deel van de film en pas gebruikt wordt wan­neer het uitkomt voor de plot. Neem nu de sand walk, een spe­ci­aal wan­del­pa­troon dat het aantrekken van zand­wor­men ver­mi­jdt en zo een door­tocht door de woesti­jn mogelijk maakt. Het hoofd­per­son­age, dat slechts enkele dagen gele­den op deze pla­neet toek­wam, kan blijk­baar aan de duizen­den kilo­me­ters uit­gestrek­te, een­tonige woesti­jn zien dat ze in wor­mge­bied zijn. Wor­men die boven­di­en tot vier­hon­derd meter lang wor­den en bij­na hon­derd km/u reizen, maar toch beslis­sen bin­nen de afbak­enin­gen van hun zogezegde ter­ri­to­ri­um te bli­jven.

Begri­jp me niet ver­keerd: ik ben een gigan­tis­che sci­encefic­tion­fan om twee rede­nen. De fan­tastis­che beelden, zo ook in ‘Dune’, zoals velen voor mij al ein­de­loos verkondig­den. Maar nog belan­grijk­er: het ver­haal. Waar sci­encefic­tion in uit­blinkt en gen­res als fan­ta­sy mij bijvoor­beeld min­der aanspreken, is dat er voor alles een (pseudo)wetenschappelijke verk­lar­ing wordt gegeven. Din­gen gebeuren niet ‘zomaar’. Iets wat de regis­seur van Dune maar bijza­ak lijkt te vin­den.

Naar mijn mening zijn films ide­aliter een soort blitse samen­vat­ting van een boek. Reken­ing houdend met het feit dat de twee films naar ver­lu­idt bei­den over de eerste helft van het boek zullen gaan, zal het je ongeveer even­veel tijd kosten het boek twee keer te lezen dan het ver­haal ver­filmd te ervaren. Naar mijn mening trouwens een betere beste­d­ing van je tijd.