In den beginne


Door

Archief

Ooit was de studentenpopulatie van de RUG omhuld door een sluier van onwetendheid. Iets meer dan vijftig jaar geleden zorgden de uitwassen van '68 voor de verlichting: de Gentse studentenjournalistiek. Over de voorgangers, het ontstaan en de werking van Schamper.  Fatal error: Allowed memory size of 134217728 bytes exhausted (tried to allocate 51624031 bytes) in /var/www/html/v2/public/sites/all/modules/browscap/import.inc on line…

Oor­spronke­lijk gepub­liceerd op 11/11/2025 – 14:09 door Yana RoséHen­ri Spri­et

Dit artikel werdt oor­pronke­lijk gepub­liceerd op de oude Scham­per site. Toen deze uit gebruik werd genomen, wer­den alle artikels overgezet.

En op de eerste dag schiep God het FK-nieuws

Voor er sprake was van Scham­per kende de Rijk­suni­ver­siteit Gent een ander stu­den­ten­blad. Het FK-nieuws zag het lev­enslicht in 1968 en ging bij­na even snel weer ter ziele. Het blad was een cre­atie van het Fac­ul­teit­enkon­vent. Ook het RUGnum­mer, diens opvol­ger in 1972, werd door dat kon­vent opgericht. 

Het RUGnum­mer voelde regel­matig hoe de hete adem van de uni­ver­siteit in zijn nek hijgde. Het blad was afhanke­lijk van diens sub­sidiëring – de opbrengst van abon­nementen viel tegen – maar de uni­ver­siteit zette die om de haverk­lap stop wegens schan­daalt­jes. Vaak ging het om de pub­li­catie van naak­t­fo­to’s. Uitein­delijk waren het niet naak­t­fo­to’s, maar was het wel een doo­dge­wone beledig­ing die het blad de nek omwrong. In 1975 noemde de redac­tie wijlen pro­fes­sor Van Cae­negem een zwi­jn, nadat die kri­tiek had geuit op de bezetters van de Bland­i­jn twee jaar daar­voor. Dat was voor de uni­ver­siteit een brug te ver, waarop ze het doek liet vallen over het blad.

Schamper: een nieuw links

Al snel werd duidelijk dat er een nieuw stu­den­ten­blad uit de as van de RUGnum­mer zou opstaan. De uni­ver­siteit stelde daar­bij een aan­tal eisen: de naam mocht niet meer ver­wi­jzen naar de uni­ver­siteit en de unief hield zich het recht voor de eerste hoof­dredac­teur te kiezen. Daar­naast mocht­en er geen ban­den zijn met de redac­tiele­den van het vorige tijd­schrift. Aangezien die gen­er­atie zo goed als afges­tudeerd was, vor­mde dat geen prob­leem. De naam Scham­per koos hoof­dredac­teur Koen Raes omdat het woord in geen enkele andere taal te ver­tal­en viel, maar het weer­spiegelde ook de kri­tis­che aard van het blad.  

De oprichters van Scham­per had­den een duidelijke visie voor ogen, en die visie kleurde rood. De werk­groepen, stu­den­ten­v­erenigin­gen die opgericht wer­den na de stu­den­ten­re­voltes, vor­m­den daar­bij een grote inspi­ratiebron. In de vroege begin­jaren pro­fileerde Scham­per zich als een uit­ge­spro­ken links en kri­tisch blad, dat ondanks zijn poli­tieke voorkeur een mag­a­zine wou zijn voor alle stu­den­ten van de Rijk­suni­ver­siteit. “Niet iedereen was links, maar het was ludiek en plezant; dit waren de naweeën van ‘68”, nuanceerde Raes in een lat­er inter­view. Het was bij uit­stek een blad dat zijn nek durfde uit­steken voor zijn pro­gressieve ide­alen. Het bek­end­ste voor­beeld daar­van is de pub­li­catie van de adressen van abor­tusklin­ieken onder Rik Van Nuffel. 

Het bli­jft de hamvraag: links, objec­tief, of toch maar plu­ral­is­tisch? En vooral: hoe bli­jven we kri­tisch?

Naar­mate ’68 verder in het verleden kwam te liggen en de stu­den­ten­mas­sa steeds meer apoli­tiek werd, ver­schoof de focus van Scham­per meer naar het objec­tief informeren van de stu­den­ten­pop­u­latie. Daar­naast kwam Scham­per in de clinch te liggen met de VVS, de Verenig­ing voor Vlaamse Stu­den­ten, die het blad als hun per­soon­lijke spreek­buis zagen en vol­gens de toen­ma­lige redac­tie ver­vallen waren tot een ‘extreem-links sek­tarisme’. Toen de redac­tie besliste om de schri­jf­sels van de VVS niet meer automa­tisch in het blad te plaat­sen, was het hek van de dam, en kreeg Scham­per zelfs even het ver­wi­jt op rechts in te spe­len. In de loop der jaren was de uitwerk­ing van een redac­tionele lijn soms wikken en wegen, vooral met een redac­tie die om het jaar voor een groot deel van samen­stelling veran­derde. Het bli­jft een hamvraag: links, objec­tief, of toch maar plu­ral­is­tisch? En vooral: hoe bli­jven we kri­tisch?

Scham­per staat bij velen nog alti­jd sym­bool voor de linkse stu­dent. Tegelijk gaf het blad de afgelopen jaren ook het podi­um aan lez­ers­brieven van een meer ‘rechtse’ bodem. Over de poli­tieke inval­shoek van Scham­per - en de vraag of die er al dan niet moet zijn – lopen de menin­gen ferm uiteen, maar in zijn kern zal Scham­per alti­jd een pro­gressief blad bli­jven.

Lay-outen is leuk!

Ook het redac­tiepro­ces zag er in de begin­jaren anders uit. In de goeie ouwe tijd was er natu­urlijk niet zoi­ets als Microsoft Word of Adobe InDe­sign. Er was zelfs nog geen inter­net en com­put­ers dien­den uit­slui­tend voor num­ber crunch­ing voor weten­schap­pelijk onder­zoek. Redac­teurs schreven hun artikels eerst in het klad met pen en papi­er. Na de nodi­ge aan­passin­gen wer­den ze dan in het net getypt op een typ­ma­chine. Op maanda­gavond kwa­men ‘Scham­per­aars’ samen in de Brug om het boek­je in elka­ar te knut­se­len.

In de goeie ouwe tijd was er natu­urlijk niet zoi­ets als Microsoft Word of Adobe InDe­sign

Ze knipten en plak­ten – recht of scheef – tot alle ruimte gevuld was, waar­na het boek­je naar de drukker kon. Enkele dagen lat­er was dan een nieuwe Scham­per geboren. Dit gebeurde elke week. Elk acad­e­mie­jaar wer­den de stu­den­ten dus geb­lessed met 30 edi­ties van ons mooie blad. Vanaf de jaren 80 wer­den de artikels getypt met een com­put­er. Dit werd gedaan via het gemeen­schap­pelijke toes­tel van de uni­ver­siteit. Elke redac­teur schreef zijn of haar artikels met de hand, waarop ze om de beurt even­t­jes de com­put­er kon­den gebruiken.

De organ­isatie van Scham­per ver­liep vroeger wel wat soe­pel­er. Er was nauwelijks een vaste taakverdel­ing van wie wat deed en er waren geen inhoudelijke chefs die de inhoud van de artikels stu­ur­den. Men schreef wat men wou. Scham­per is door de jaren heen op vele vlakken veran­derd. Dat deden ook de stu­den­ten die achter het logo zit­ten, de uni­ver­siteit waar het blad over schri­jft, en de wereld waarin het bli­jft gedi­jen.


Een reactie achterlaten

Je e-mailadres zal niet getoond worden. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *