WK goes Mother Russia

Dat velen onder ons ervoor zouden staan te sprin­gen om een WK in eigen land mee te mak­en, staat als een paal boven water. Dat een even groot deel van de stu­den­ten daar­voor hun kot zou afs­taan, is een andere zaak. In Rus­land is het nochtans de realiteit, en zo is de gebruike­lijke sociale com­motie en con­tro­verse voor een WK weer een feit.

Studenten niet content

Tussen 14 juni en 15 juli zal Rus­land, in navol­ging van Brazil­ië en Zuid-Afri­ka, gast­land spe­len voor het WK voet­bal. Voor het eerst zal dit even­e­ment plaatsvin­den in Oost-Europa. Stu­den­ten die op kot zit­ten in de buurt van de ver­schil­lende voet­bal­sta­dions, zullen in mei hun woon­st moeten ver­lat­en zodat agen­ten en sol­dat­en er hun intrek kun­nen nemen tij­dens het WK. Dit voors­tel komt van het Min­is­terie van Onder­wi­js en de organ­isatoren van het WK zelf. Het is de bedoel­ing om vol­doende acco­mo­datie voor voet­bal­liefheb­bers te voorzien, zon­der dat deze gesto­ord wor­den door vei­lighei­dsper­son­eel.  

“De bericht­gev­ing over mas­sale uitzetting tij­dens het WK klopt niet”

Het Min­is­terie van Onder­wi­js ontk­ende dit plan inmid­dels al in de Rus­sis­che krant Inter­fax: “De bericht­gev­ing over de mas­sale uitzetting uit koten tij­dens het WK klopt niet, stu­den­ten zullen hun koten al ver­lat­en hebben tij­dens de zomer­vakantie op het moment dat het vei­lighei­dsper­son­eel er tijdelijk zal intrekken.” Het Min­is­terie liet weten dat stu­den­ten die tij­dens de zomer op kot bli­jven, niet manu mil­i­tari buitengezet zullen wor­den. De uni­ver­siteits­besturen in Nizh­ny Nov­gorod, Yeka­ter­in­burg en Sama­ra zouden echter al bezig zijn met het her­struc­tur­eren van de acad­emis­che kalen­der en exa­m­en­roost­ers zodat stu­den­ten zich begin mei al kun­nen voor­berei­den op het vertrek. 

Poentin

Eind okto­ber ver­hoogde de Rus­sis­che over­heid het bud­get voor de organ­isatie van het WK nog met een half mil­jard euro, wat het totale bud­get op tien mil­jard euro brengt. Het bud­get wordt voor meer dan de helft voorzien door de Rus­sis­che over­heid zelf, de rest wordt gehaald bij bedri­jven en regionale over­he­den. Waar de extra invester­ing naar­toe zal gaan, is niet bek­end. Het geld dat reeds voorzien is voor het WK gaat voor­namelijk naar beveilig­ing, investerin­gen in nieuwe luchthavens, hotels en wegen­in­fra­struc­tu­ur en de bouw van sta­dions. Zo’n 2,3 mil­jard werd bestemd voor zeven nieuwe sta­dions. Andere sta­dions moeten nog geren­oveerd wor­den. “De kosten zijn waanzin­nig uit de hand gelopen. We weten niet wat het uitein­delijke pri­jskaart­je zal zijn, maar het is nu al zes keer duur­der dan oor­spronke­lijk gep­land”, zei Jan Bal­li­auw in juni nog in Sporza. “Dit komt door cor­rup­tie en slecht man­age­ment, wat typ­isch is bij grote bouw­pro­jecten in Rus­land. Men geeft cadeaut­jes aan bevriende aan­nemers en politi­ci.” 

“Cor­rup­tie en slecht man­age­ment is typ­isch bij grote bouw­pro­jecten in Rus­land”

De sta­dions in Vol­gograd en Nizh­ny Nov­gorod wer­den toegewezen aan Stroy­transgaz, geleid door Gen­nady Tim­chenko, een vriend van Poet­in. De cor­rup­tie beperkt zich niet tot de voor­berei­din­gen voor het WK. Zo rijfde Arkady Roten­berg, een jeugdvriend van de pres­i­dent, 5,5 mil­jard pond aan con­tracten bin­nen van de mas­sale investerin­gen die Rus­land deed voor de Olymp­is­che Win­ter­spe­len in Sochi in 2014. De mensen die des­ti­jds hun huis moesten ver­lat­en, wer­den hier­voor gecom­penseerd. “Een deel van mijn oplei­d­ing betaal ik met het geld dat we gekre­gen hebben toen ze ons land claim­den voor de Win­ter­spe­len”, klinkt het bij een Rus­sis­che stu­dent. 

Na Copa vai ter luta

Algemene veront­waardig­ing over de hoge kosten van het pres­tigieuze project bli­jven echter uit in Rus­land. De nationale trots is absolute pri­or­iteit en de organ­isatie van grote even­e­menten als de Win­ter­spe­len en het WK gaan hier­mee gepaard. Dit in schril con­trast met de grootschalige protesten in Brazil­ië in 2013 en 2014, toen het WK daar werd geor­gan­iseerd. “Na Copa vai ter luta!” klonk het daar: de bek­er gaat gepaard met protesten. Demon­stran­ten hekelden de over­heid die mil­jar­den dol­lars besteed­de aan het WK, maar het eigen land ver­waar­loos­de. Zo riep men op tot een algemene stak­ing, omdat de kosten voor de ren­o­vatie van het Mara­canas­ta­dion zodanig hoog opliepen dat de over­heid met dat geld ook 200 nieuwe scholen had kun­nen bouwen. Het bedrag dat toen in het WK geïn­vesteerd werd, zou beter besteed wor­den aan sociale zorg, onder­wi­js, vei­ligheid en infra­struc­tu­ur, meen­den de demon­stran­ten.

“We moeten stil­staan bij de negatieve impact van het WK”

In The Guardian deed een Brazil­i­aanse stu­dent zijn relaas: “De wereld kijkt momenteel naar Brazil­ië, dus wij mak­en duidelijk dat wij ons niet verte­gen­wo­ordigd voe­len. Ik hou van voet­bal en het nation­aal elf­tal, maar we moeten stil­staan bij de negatieve impact van het WK. We moeten niet al de slechte gevol­gen  accepteren die het met zich mee­brengt, zoals ged­won­gen wor­den om te ver­huizen of de inperk­ing van het recht tot stak­en.”

Reputatie

Het WK wordt wel vak­er bekri­tiseerd over zijn impact op de lokale bevolk­ing. Vol­gens Terre des Hommes, een NGO die opkomt voor kinder­recht­en, tre­ft het vooral de aller­arm­sten, die uit hun huizen wor­den gezet en zien hoe mil­jar­den euro’s wor­den geïn­vesteerd in even­e­menten waar zij – in de meest achtergestelde buurten – soms zelf niet eens naar kun­nen kijken, bij gebrek aan elek­triciteit. Organ­isator FIFA geni­et ook van een voordelig belast­ing­tarief in de gast­landen, waar­door de mil­jar­den aan inkom­sten uit het WK het land voor een groot deel ver­lat­en. Tij­dens het WK in Zuid-Afri­ka in 2010 werd boven­di­en aan de lokale bevolk­ing ver­bo­den rond de sta­dia de informele han­del te dri­jven waar velen voor hun lev­en­son­der­houd afhanke­lijk van zijn. Ook het WK in 2022, dat geor­gan­iseerd zal wor­den in Qatar, is niet onbe­spro­ken. Door de slechte werkom­standighe­den zijn er onder de hordes buiten­landse gas­tar­bei­ders al hon­der­den doden gevallen. Het wordt miss­chien tijd voor FIFA om werk te mak­en van een PR-cam­pagne. Of een ethis­che code. Het is maar een ideet­je.